Ρωσία: Πλεόνασμα ρεκόρ το α’ τρίμηνο του 2022 παρά τις δυτικές κυρώσεις

by on 30 April 2022

Κόντρα στις κυρώσεις και με την αγορά ρωσικού φυσικού αερίου και πετρελαίου να συνεχίζεται, το πρώτο τρίμηνο του 2022 η Ρωσία κατέγραψε το υψηλότερο πλεόνασμα τρεχουσών συναλλαγών στην πρόσφατη ιστορία της.

Σύμφωνα με στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας, η χώρα εξήγαγε αγαθά και υπηρεσίες αξίας 58,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων περισσότερα από την αξία των εισαγωγών της, ξεπερνώντας περισσότερο από δυόμισι φορές το πλεόνασμα τρεχουσών συναλλαγών που είχε το πρώτο τρίμηνο του 2021.

Τους τελευταίους 12 μήνες, το ρωσικό πλεόνασμα τρεχουσών συναλλαγών ανήλθε σε 157,8 δισεκατομμύρια δολάρια. Πρόκειται για υψηλότερο πλεόνασμα τρεχουσών συναλλαγών από κάθε προηγούμενο έτος, σύμφωνα με στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Το πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών φαίνεται να ενισχύεται από τις συνεχιζόμενες υψηλές τιμές του φυσικού αερίου και του πετρελαίου, επιτρέποντας στη Ρωσία να έχει υψηλότερη τιμή για τις δικές της εξαγωγές ορυκτών καυσίμων που συνεχίζουν να αγοράζουν ορισμένες χώρες της ΕΕ.

Η ΕΕ «στηρίζει» την ρωσική οικονομία

Ενώ οι ΗΠΑ απαγόρευσαν τις ρωσικές εισαγωγές ενέργειας, η ΕΕ δεν έχει περιορίσει την αγορά ρωσικής ενέργειας βραχυπρόθεσμα, καθώς ορισμένα κράτη μέλη εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.

Η ΕΕ σχεδιάζει να καταργήσει σταδιακά τις εισαγωγές ρωσικού άνθρακα εντός τεσσάρων μηνών, αλλά η αξία του ρωσικού άνθρακα ανέρχεται μόνο στο 4% περίπου της αξίας των εισαγωγών ρωσικού αερίου και πετρελαίου από την ΕΕ.

Σε συνάντηση τη Δευτέρα (11 Απριλίου), οι υπουργοί Εξωτερικών των κρατών μελών της ΕΕ συζήτησαν αλλά δεν συμφώνησαν σε εμπάργκο πετρελαίου.

«Δεν θέλουμε να επιβάλλουμε κυρώσεις που βλάπτουν την ΕΕ περισσότερο από ό,τι βλάπτουν τη Ρωσία», είπαν επανειλημμένα αξιωματούχοι της ΕΕ όταν ρωτήθηκαν για τον δισταγμό της Ευρώπης να επιβάλει περαιτέρω κυρώσεις.

Ενώ οι ρωσικές παραδόσεις ενέργειας είναι σημαντικές για πολλά κράτη μέλη, συνιστά επίσης τον πιο σημαντικό μοχλό πίεσης που έχει η ΕΕ στη ρωσική οικονομία, όπως δείχνουν τα παρακάτω στοιχεία.

Η συνεχής αγορά ρωσικής ενέργειας στηρίζει επίσης το ρωσικό εθνικό νόμισμα, το ρούβλι. Μετά την επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ και την ΕΕ στην Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας στις 28 Φεβρουαρίου, το εθνικό νόμισμα έκανε μια πρώτη βουτιά στις αγορές συναλλάγματος.

Ωστόσο, οι έλεγχοι κεφαλαίων που επιβλήθηκαν από την κεντρική τράπεζα καθώς και η σταθερή εισροή συναλλάγματος λόγω των εξαγωγών ενέργειας βοήθησαν το ρούβλι να ανακάμψει κοντά στα επίπεδα πριν από τις 24 Φεβρουαρίου, όταν η Ρωσία ξεκίνησε την εισβολή της στην Ουκρανία.

«Το ρούβλι ενισχύεται λόγω των εξαιρετικά υψηλών εισροών συναλλάγματος από τις πωλήσεις ενέργειας, των αυστηρών κεφαλαιακών ελέγχων στη μετατρεψιμότητα του ρουβλίου και της χαμηλής ρευστότητας στην αγορά», έγραψε σε πρόσφατη ανάλυση η αναπληρώτης επικεφαλής οικονομολόγος στο Ινστιτούτο Διεθνών Χρηματοοικονομικών, Ελίνα Ριμπάκοβα.

Αν και η συναλλαγματική ισοτιμία δεν καθορίζεται από την ελεύθερη αγορά, η σταθερότητα του ρουβλίου ήταν ωστόσο «πραγματική» επειδή «οδηγήθηκε από τις υψηλές εισροές τρεχουσών συναλλαγών της Ρωσίας» υποστήριξε.

Επιπλέον, η Ribakova επεσήμανε ότι οι κυρώσεις θα πρέπει να προσαρμοστούν με την πάροδο του χρόνου για να συνεχίσουν να βλάπτουν τη ρωσική οικονομία.